जीवन आणि उपचार यांच्यातील अंतर मुंबईत एखाद्या मुलाला अचानक ताप येतो. काही मिनिटांतच पालक डॉक्टरांना फोन करू शकतात. जवळच्या दवाखान्यात जाऊ शकतात. रुग्णालयाच्या आपत्कालीन विभागात पोहोचू शकतात. आरोग्यसेवा अगदी हाताच्या अंतरावर असते. आता याच तापाची कल्पना नंदुरबार, पालघर किंवा मेळघाटमधील एखाद्या दुर्गम आदिवासी पाड्यावर करा. आजार तोच आहे. धोका तोच आहे. पण उपचारापर्यंतचे अंतर वेगळे आहे. अनेक आदिवासी कुटुंबांसाठी पहिली अडचण […]

अशक्तपणाची पिढी : कुपोषणाची सावली अजूनही आदिवासी बालपणाचा पाठलाग का करते? कुपोषणाची सुरुवात अनेकदा मुलाच्या जन्मानंतर होत नाही, तर त्याच्या जन्माआधीच होते. आदिवासी महाराष्ट्रातील अॅनिमिया, खुंटलेली वाढ, कमी वजन आणि पोषण योजनांच्या वास्तवाचा वेध घेणारा विशेष लेख. एखादे मूल चालायला शिकण्याच्या खूप आधी, बोलण्याच्या खूप आधी, शाळेच्या उंबरठ्यावर पाऊल ठेवण्याच्या खूप आधी त्याच्या आयुष्याची एक […]

आकडेवारीच्या पलीकडे, उपायांच्या दिशेने भाग २ : जन्मापासूनच मागे? मातृ आणि बाल आरोग्य हेच आदिवासी महाराष्ट्राचे सर्वात मोठे आव्हान का? मुंबईत राहणाऱ्या गर्भवती महिलेसाठी प्रसूती म्हणजे साधारणपणे एका फोनपासून सुरू होणारी प्रक्रिया असते. रुग्णवाहिका उपलब्ध असते. जवळच रुग्णालय असते. प्रशिक्षित डॉक्टर आणि परिचारिका काही मिनिटांच्या अंतरावर असतात. गुंतागुंत निर्माण झाली तरी उपचाराची व्यवस्था तत्काळ मिळू शकते. […]